Zoals vorige maand beschreven heeft de NAV een ledenpeiling gehouden over welk percentage areaal akkerbouwers kwijt zouden raken bij verschillende spuitvrije zones rondom natuur en bebouwing. Het wordt zo makkelijk gezegd, ‘gewoon een spuitvrije zone aanhouden’, maar in feite betekent dit een teeltvrije zone!

In tabel 1 vindt u de impact gemiddeld over alle deelnemers aan de ledenpeiling. Link tabel 1

Hierbij valt op dat meer dan tweederde van de bedrijven zou worden geraakt door een spuitvrije zone van 50 m of meer rondom bebouwing. Gemiddeld levert dit een areaalverlies op 4.8% bij 50 m, oplopend naar 38.3% bij bredere zones. Op de bedrijven die het betreft is dit zelfs van 7.1% bij 50 m tot bijna de helft van het bedrijf bij bredere zones.

Rondom Natura2000 gebieden zien we dat de smalste zone waarover wordt gesproken, die van 250 m, gemiddeld bijna 5% areaalverlies geeft en op de getroffen bedrijven zelfs meer dan 20%. Bredere zones die ook in beeld zijn lopen tot bijna een kwart areaalverlies gemiddeld over alle deelnemers aan de peiling, tot 62.6% op de bedrijven die het betreft. Dat zijn echte grote areaalverliezen!

Als we nu verder in detail kijken naar de verschillen per provincie, dan zien we dat zones rondom N2000 gebieden vooral akkerbouwers in Friesland en Zeeland hard raken. Bebouwing geeft vooral areaalverlies in Groningen, Friesland, Zuid-Holland, Brabant en Zeeland. De getallen over Drenthe en Gelderland zijn minder betrouwbaar door het kleine aantal deelnemers.
Link tabel 2 

De grote invloed van N2000 gebieden is te verklaren door het feit dat alle grote wateren ook N2000 gebied zijn. De Waddenzee en de Zuidwestelijke delta hebben daarmee veel effect. Dichtbevolkte provincies hebben meer last van zones rondom bebouwing.

Conclusies

Met name in Friesland, Noord-Brabant en Zeeland hebben N2000 gebieden een schrikbarend groot effect. Bebouwing heeft in alle provincies effect behalve Flevoland. De conclusie is dat getroffen bedrijven een groot deel van hun bedrijf kwijt raken, omdat spuitvrij in feite gelijk is aan teeltvrij. De NAV pleit er voor om de enquete naar areaalverlies breder uit te zetten onder akkerbouwers en dit mee te nemen in eventuele aanwijzing van spuitvrije zones.

Het is maar zeer de vraag of spuitvrije zones gaan helpen tegen het terugvinden van gewasbeschermingsmiddelen in de natuur en de omgeving. De driftreducerende technieken die worden gebruikt verminderen volgens WUR al voor bijna 100% drift van middelen verder dan een paar meter van de akker. Als verwaaiing de oorzaak is dat middelen worden teruggevonden hebben spuitvrije zones geen enkele zin. Overigens zegt ook de voorzitter van de stichting Meten=Weten dat spuitvrije zones een schijnoplossing zijn. Onze ledenpeiling toont aan dat deze schijnopolossing heel veel areaal gaat kosten, zonder dat we er een effect van verwachten. Het is goed dat de staatssecretaris meer onderzoek naar verwaaiing wil laten doen. De NAV wil dat dat wordt afgewacht alvorens de spuitvrije zones aan te wijzen.

De gegevens worden verder via een persbericht en kennisartikel verspreid, omdat wij vinden dat het belangrijke informatie geeft over de impact van de zo makkelijk genoemde spuitvrije zones.